Türkiye, Büyüklüğüne Yakışır Gümrük Kapılarına Sahip Olmak Durumundadır

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, Gümrüklerden Sorumlu Devlet Bakanı Hayati Yazıcı, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu, Milletvekilleri ve işadamlarının katılımıyla Kapıkule Gümrük Kapısı'nda düzenlenen tören ile hizmete açıldı.

Hisarcıklıoğlu: “Gümrük kapıları, ülkelerin itibarını ve gücünü yansıtır. Dolayısıyla dünyanın 17. büyük ekonomisi olan Türkiye, büyüklüğüne yakışır gümrük kapılarına sahip olmak durumundadır. Türkiye'nin kara sınır kapılarından yılda 5 milyon araç ve 15 milyon yolcu geçmektedir. 2008 yılı itibari ile 330 milyar dolara ulaşan dış ticaret hacmimizin yüzde 40'ı, kara gümrük kapıları aracılığı ile gerçekleşmektedir.”

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu modernize edilen Kapıkule Sınır Kapısı'nın açılış töreninde yaptığı konuşmada, sınır kapılarının modernizasyonunun projelerini, Gümrük Müsteşarlığı ile TOBB öncülüğünde, 137 oda ve borsanın da katıldığı, yap-işlet-devret modeliyle yürütüldüğünü belirterek, ''Dünyanın 17. büyük ekonomisi olan Türkiye, büyüklüğüne yakışır gümrük kapılarına sahip olmak durumundadır'' dedi.

TOBB Başkanı M. Rifat Hisarcıklıoğlu'nun konuşması şöyle:

“Türkiye'nin kara sınır kapılarından yılda 5 milyon araç ve 15 milyon yolcu geçmektedir. 2008 yılı itibariyle 330 milyar dolara ulaşan dış ticaret hacmimizin yüzde 40'ı, kara gümrük kapıları aracılığıyla gerçekleşmektedir. Sınır kapılarının modernizasyon projeleri, Gümrük Müsteşarlığı ile TOBB öncülüğünde, 137 Oda ve Borsamızın da katıldığı, yap-işlet-devret modeliyle yürütülmektedir. İpsala, Habur, Cilvegözü ve Sarp gümrük kapılarını kısa sürelerde tamamlayıp hizmete açtık. Nusaybin, Dereköy, Esendere, Dilucu ve Akçakale, Türkgözü, Yayladağı, Karkamış, Öncüpınar gümrük kapılarına ilişkin proje çalışmalarına da Gümrük Müsteşarlığı ile devam edilmektedir.

Bugüne kadar bu yatırımları gerçekleştirmek için 270 milyon lira harcadık. Bunu yaparken devletimizin kasasından bir kuruş çıkmadı. Tersine, devletin üzerinden bu kadar yük aldık. Böylece kamu idaresi bu kaynağı başka yatırımlarında kullanabildi. Diğer yandan, başlangıcından bugüne kadar bu kapılardan elde edilen gelirlerden de, devletimize 35 milyon lira vergi geliri sağladık.

Gümrük kapılarındaki ortalama bekleme süresi, 30 dakikadan 10 dakikaya indirildi. Araç kapasitesi, 4 milyondan 14 milyona çıktı. İşte rakamlara da yansıyan bu başarı, Türk kamu yönetimi ile Türk özel sektörünün, doğru projelerde biraraya geldiklerinde, neleri başarabileceklerinin de bir hikâyesidir. TOBB olarak yapımını tamamladığımız 5 gümrük kapımızda, modern, hızlı, konforlu tesisler kazandırılmış, hem hizmet verenin, hem de hizmet alanın memnuniyeti en üst düzeye çıkarılmıştır. Hizmet kapasiteleri yaklaşık 4 katına çıkarılan bu kapılarımızda, ülkemizin imajını zedeleyecek hiç bir aksaklık kalmamıştır.

Gümrük Kapılarında kullanılan ve bugüne kadar hep ithal edilen, büyük boyutlu x-ray cihazının ülkemizde imal edilebilmesi amacıyla da, TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi ile birlikte çalışmalara başladık.Böylece ülkemize hem döviz, hem de teknoloji kazandırmış olacağız.

Modernizasyon çalışmalarımız kapsamında, Kapıkule gümrük kapısı için yaklaşık 130 milyon liralık yatırım gerçekleştirilmiştir. Kapıkule sınır kapısı 334 bin m2 alana yayılmış olup, toplam inşaat alanı 41 bin m2'dir. İnşaatın yatırım süresi 18 ay olarak belirlenmesine rağmen yaklaşık 14 ayda tamamlanmıştır. Hamzabeyli içinse yaklaşık 10 milyon lira yatırım yapılmış olup, buranın inşaatı da 8 ay gibi kısa bir sürede tamamlanmıştır.

Kapıkule sınır kapısı, Türkiye'nin Bulgaristan'a ve bu yolla tüm Avrupa'ya açılan kapısı olup, aynı zamanda dünya'nın ikinci, Avrupa'nınsa en yoğun sınır kapısı konumundadır. Türkiye'nin de en işlek sınır kapısı olan Kapıkule, Avrupa ile gerçekleştirilen tüm ihracat ve ithalatın sağlandığı kapı olması nedeniyle ülke ekonomisinde önemli bir rol oynamaktadır. Modernizasyon öncesi Kapıkule gümrük kapısında yıllık araç geçiş kapasitesi 1.2 milyon idi. Modernizasyonun tamamlanmasıyla birlikte yıllık araç geçiş kapasitesinin 4 katına çıkarak, 5 milyona ulaşması hedeflenmektedir. Tüm işlemler otomasyon sistemleri ile gerçekleştirilecek olup, sınır geçişleri hızlanacak, bekleme ve işlem süreleri ciddi oranda düşecektir.

Öte taraftan, tarihi İpek Yolu'nun yeniden canlandırılılması projesi kapsamında, Asya ile Avrupa'yı bağlayacak ticaret yollarının ülkemizden geçmesi, hem ekonomimizin için hem de bölgesel güç olma konumumuzun güçlenmesi anlamında büyük önem arzetmektedir. Modernizasyon çalışmalarını tamamladığımız Kapıkule ve Gürcistan sınırındaki Sarp Gümrük Kapıları, işte bu amaca hizmet edecek nitelik ve standartlara ulaşmıştır. Hükümetimizin tamamladığı Karadeniz Sahil Yolu ile birlikte Türkiye, doğu ile batıyı birleştiren stratejik konumunu daha da kuvvetlendirmiştir.

Karayolu taşımacılığında Avrupa'nın en büyük filosuna sahip olan Türk şirketleri, Avrupa Birliği ülkelerinde giderek ağırlaştırılan taşıma kotaları yüzünden iş yapamaz hale getirilmektedir. Türk karayolu taşıma şirketlerinin maruz bırakıldığı bu tip tarife dışı engeller, hem etik değildir, hem de adil rekabet kavramına aykırıdır. Buna benzer şekilde, Avrupa Birliği üyesi ülkelerin, anlaşmalara aykırı bir şekilde uyguladıkları vize de, ayrımcı ve hukuksuzdur. Bu nasıl bir Gümrük Birliği anlayışıdır ki, malların serbest dolaşımı sağlanacak, ama bu malları üretenlere ve taşıyanlara kısıtlama getirilecek. Türk iş dünyasının sorunlarına her zaman duyarlılık gösteren ve çözüm arayan hükümetimizin, bu konularda da sektörümüze destek vereceğine inanıyoruz. Avrupa Birliği ülkelerini ve kurumlarını da, kendilerin hep büyük önem verdiklerini vurguladıkları, birlik hukukuna ve anlaşmalara saygı göstermeye, altına imza attıkları ahde bağlı kalmaya davet ediyoruz.”

BAŞBAKAN RECEP TAYYİP ERDOĞAN

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, hükümetleri döneminde İpsala, Cilvegözü, Habur ve Sarp sınır kapılarının modernize edildiğini kaydeden Erdoğan, bugün de Kapıkule ve Hamzabeyli sınır kapılarını hizmete açtıklarını ifade etti.

Bulgaristan'a açılan 2 kapının Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) tarafından modernize edildiğini anlatan Erdoğan, kısa sürede tamamlanarak hizmete hazır hale getirilen 2 sınır kapısının çok önemli işlev göreceğini dile getirdi.

Türkiye'nin son 6 buçuk yılda AK Parti Hükümeti döneminde kaydettiği hızlı gelişme sonucunda sınır kapılarının ihtiyacı karşılama noktasında yetersiz hale geldiğini belirten Erdoğan, bu konuya hükümetin el atarak olumlu yönde adımlar atılmasının sağlandığını söyledi.

2002'de 36 milyar dolar olan ihracatın 4 kat artarak 132 milyar dolarlık ihracat hacmine ulaşıldığını anlatan Erdoğan, 52 buçuk milyar dolar olan ithalat rakamının da 202 milyar dolara ulaştığını ifade etti.

Erdoğan, dış ticaret hacminin de 87 buçuk milyar dolardan 334 milyar dolara çıktığını dile getirdi. Aynı gelişmenin turizm alanında da gerçekleştiğini kaydeden Erdoğan, Türkiye'yi ziyaret eden turist sayısının da iktidarları döneminde 12 buçuk milyondan 26 milyona çıktığını söyledi. Bu çerçevede, ticaret ve turizm hacmi karşısında küresel rekabete hazır gümrük kapılarına ihtiyaç duyulur hale gelindiğini vurgulayan Erdoğan, bu anlayışla gümrük kapılarını modernize ettiklerini ifade etti.

Erdoğan, geçiş trafiğinde modern sınır kapıları sayesinde büyük bir rahatlama sağlayacağını da söyledi. AB'ye üye ülke sayısının 27'ye ulaştığını hatırlatan Erdoğan, Türkiye'nin batısının artık tamamen AB ile sınır haline geldiğini ifade etti. Erdoğan, şöyle konuştu: ''2002'de başladığımız katılım müzakerelerini büyük bir gayret içerisinde sürdürüyor ve AB'nin doğu sınırını daha geniş bir çerçeve içerisine almanın gayretini sürdürüyoruz. Esasen bugünün dünyasında sınırlar geçmişe nazaran çok daha farklı anlamlar içeriyor. Dünyanın küresel bir köye dönüştüğü, teknolojinin uzakları yakın ettiği, ekonomilerin büyüdüğü, ticaretin geliştiği ve böylece sınır kavramının tamamen kabuk değiştirdiği bir süreçten geçiyoruz.

Fransa, Almanya, Hollanda, Belçika ve Lüksemburg, 1985'de Schengen Anlaşması'nı imzaladılar. Şu anda 15 ülke arasında sınır kontrolleri tamamen kalkmış durumda. Önümüzdeki yıllarda bu sayı daha da artacak. Dikkat edersek yüzyıllar boyunca birbirleriyle kıyasıya savaşan, sınır çizgileri sürekli değişen ülkeler, bugün artık aralarındaki sınırları fiziken kaldırmış durumdalar. Ekonomik ilişkiler, ticari ilişkiler, insani ilişkiler sürekli olarak değişiyor, gelişiyor. Sınırlar artık sadece birer formalite haline geliyor. Türkiye olarak çevremizdeki ve bölgemizdeki tüm ülkelerle barışçıl bir politika izliyor, ekonomik ilişkilerimizi hızla artırıyoruz. İşte en son Suriye sınırımızdaki mayınların temizlenmesine dair bir yasayı çıkardık. İnşallah o sınırımız da barışa dönük, güvenliğe dönük yeni bir adım atıyoruz.

Başta Bulgaristan olmak üzere batı komşularımızla da son dönemde çok güzel, çok anlamlı iş birlikleri sağladık. Dostluğumuzu, kardeşliğimizi, karşılıklı güveni pekiştirdik. Bugün sınır kapılarını modernize ediyoruz ama inanıyorum ki orta vadede bu kapıları da aramızdan kaldıracak ve artık Schengen'e dahil olmuş olacağız. AB ülkeleri olarak serbestçe birbirimizi ziyaret edebileceğiz.''

Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, bu iki kapının, Türkiye, Bulgaristan ve bölge ülkeleri için çok büyük önem taşıdığını söyledi. Erdoğan, Türkiye'nin dış ticaret hacminin yaklaşık 3'te 2'sinin Avrupa ülkeleri ile olduğu dikkate alınırsa, Kapıkule'nin öneminin daha iyi anlaşılacağını vurguladı.

2008'de 5 milyondan fazla yolcu ile 7 binden fazla aracın bu kapıları kullandığını belirten Erdoğan, şunları kaydetti: ''Şurası son derece önemli; Gümrük kapıları ve hava alanları, bir ülke hakkında, hem ilk hem de son intibaları oluşturan ortamlardır. Biz, artık Kapıkule başka olmak üzere sınır kapılarımızda uzun araç konvoyları, uzun tır konvoylarını asla görmek istemiyoruz. Sınır kapılarının birer çile kapısına dönüştüğüne şahit olmak istemiyoruz. İşte bugün, bu çilenin bittiği gündür. Yaptığımız çalışmalar, Türk misafirperverliği sınır kapılarımızdan başlatıyor. Hızlı, kaliteli ve güvenli hizmet sunarak, tüm misafirlerimizi modern Türkiye'ye kabul ediyor ya da modern Türkiye'den uğurluyoruz.

Bundan böyle giriş ya da çıkış yapan yolcular aracını terk etmeden tek bir hat üzerinden bütün işlemlerini tamamlayabilecek, iyi izlenimlere sahip olarak yolculuğuna devam edecektir. Yapılan çalışmayı bu açıdan da çok önemsiyor, sınır kapımızın yeni halinin her iki ülkenin de prestijine önemli katkısı olacağını düşünüyorum.''

Başbakan Erdoğan, küreselleşmenin neden olduğu bir takim tehditleri önlemek noktasında da gümrük kapılarının stratejik önem arz ettiklerine dikkati çekerek sözlerini şöyle sürdürdü: ''Modern gümrük idarelerinin iki temel hedefi bulunuyor; bunlardan biri yasal ticareti kolaylaştırmak, bunun yanında da tabii ki hızlandırmak. Diğeri ise yasa dışılıkla ve kaçakçılıkla etkin bir şekilde mücadele etmek. Uluslararası terörizm, silah ve uyuşturucu kaçakçılığı, gümrük denetimlerinde hassasiyeti ve kaliteyi zorunlu hale getirdi. Belirsizliğin ve istikrarsızlığın hüküm sürdüğü bir coğrafyanın yanı başında bulunan Türkiye, kaçakçılık konusunda dünyanın diğer ülkelerine göre çok daha dikkatli olmak zorundadır. Avrupa ülkelerini kendisine iyi bir pazar olarak gören zehir ticaretini, biz burada durdurmak zorundayız. Yine çakışmaların, terörün kol gezdiği bölgelere silah akışını da burada, bu kapılarımızda, kesmek durumundayız. Gümrüklerde çalışan arkadaşlarımız, yasa dışı geçişle mücadelede gerçekten etkin ve özverili çalışmalar yapmak durumundadır. Zaten de yaptıklarına inanıyorum.''

DEVLET BAKANI HAYATİ YAZICI

Devlet Bakanı Hayati Yazıcı, Gümrük Müsteşarlığının, kamu yönetiminin en eski kurumlarından biri olduğunu belirtti. Türkiye'nin Bulgaristan'a açılan Kapıkule Sınır Kapısı'nın ise ilk kez 1930'lu yıllarda hizmete sunulduğunu belirten Bakan Yazıcı, ancak o günden bu yana ticaret hacminin büyümesi ve gelişmesine rağmen alt yapı hizmetlerinin eksik kaldığını kaydetti. Yazıcı, şunları söyledi:

''Hükümetimiz her konuya el attığı gibi gümrük alanında alt yapı ihtiyaçlarının giderilmesi konusunda, Başbakanımızın talimatları çerçevesinde çok kararlı biçimde ve özellikle alt yapı sorunlarını öncelikli olarak çözme noktasında büyük hamleler sarf etti. Çünkü biz, bu ülkeye katma değer sağlayacak, bütün vatandaşlarımızın her kim olursa olsun onların önündeyiz, yanındayız ve arkasındayız. Arzumuz isteğimiz şudur ki, bu ülkeye bir kuruş dahi katma değer sağlayacak vatandaş, sağına soluna hangi tarafa bakarsa baksın hükümetimiz, hizmeti eline mutlaka ulaştıracaktır.

Kara hudut kapılarımız gerçekten ticaret hacmi bakımından çok önemli işler icra etmektedir. Ticaret hacmimizin çok büyük bir kısmı, yüzde 53 gibi oranı bu kapılardan gerçekleşmektedir. Ülkeye giriş çıkış yapan araçların yüzde 51'i kara sınır kapılarından geçmektedir. Yine yolcuların yüzde 40'ı hudut kapılarını kullanmaktadır. İşte bu çerçevede hizmet üretme çabasında olan hükümetimiz, özellikle son bir kaç yıl içerisinde gümrük müsteşarlığı çalışmaları kapsamında önemli adımlar gerçekleştirmiştir. Bunlardan birini sizinle paylaşıyoruz.''

Devlet Bakanı Yazıcı, gümrüklerde otomasyon hizmetlerini çok yaygın bir hale getirdiklerini ve bu hizmet ağında personel açığının ortaya çıkartacağı sorunları aşma noktasında büyük bir gayret içerisinde olduklarını kaydetti.

Komşu ülkelerle iyi ilişkiler içerisinde çalışmaları sürdürdüklerini de ifade eden Yazıcı, şöyle devam etti: ''Özellikle az önce TOBB Başkanının ifade ettiği gibi İpek Yolu güzergahındaki devletlerle toplantılar gerçekleştirmek suretiyle İpek Yolunu aktif hale getirme çalışma ve çabası içindeyiz. Gümrük Müsteşarlığı içerisinde çok değişik birimlerde yer alan ama fonksiyon olarak pek yararlı olmayan bazı üniteleri birleştirdik. Tek bir risk ünitesi oluşturmak suretiyle risk yönetimini çok etkin hale getirdik. Böyle bir çalışma sonucu risksiz ürünlerin çok seri şekilde gümrüklerden geçmesinin yolunu açtık. Ama riskli olan bölümlerde çok sıkı ve etkin biçimde denetimlerimizi gerçekleştirmiş bulunuyoruz.

Bir yandan kağıtsız ortama geçerek otomasyonu en yaygın hale getirirken, bir yandan da gümrük faaliyetleri alanında çok önemli yeri olan tek pencere uygulamasını pilot olarak hayata geçirmiş bulunuyoruz. Gümrük politikalarının belirlenmesinde dünya ticari faaliyetlerinin çalışması için yurt dışı müşavirlikleri oluşturduk.''

Kaynak : TOBB Web Sitesi